Ngày 15-10-2019, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Cà Mau và Sở Lao động, Thương binh và Xã hội tổ chức Tọa đàm về “Bình đẳng giới trong lĩnh vực chính trị”. Đồng chí Nguyễn Thanh Tùng, Phó trưởng Ban Tổ chức Tỉnh ủy dự và có bài tham luận về: “Tình hình cán bộ nữ trên địa bàn tỉnh Cà Mau, những giải pháp thực hiện trong thời gian tới trong lĩnh vực chính trị”.

Ban Biên tập xin giới thiệu và đăng bài tham luận của đồng chí Nguyễn Thanh Tùng, Phó trưởng Ban Tổ chức Tỉnh ủy trình bày tại Tọa đàm.

1. Thực trạng tình hình cán bộ nữ của tỉnh Cà Mau trong lĩnh vực chính trị

- Về số lượng cán bộ nữ tham gia các cấp ủy Đảng, nhiệm kỳ 2015 - 2020, gồm có: Cấp tỉnh, đầu nhiệm kỳ có 04/52 đồng chí; hiện nay có 03/46 đồng chí, chiếm 6,52% (trong đó cán bộ nữ tham gia ban thường vụ có 01/15 đồng chí, chiếm 6,67%). Cấp huyện, đầu nhiệm kỳ có 57/452 đồng chí; hiện nay có 59/454 đồng chí, chiếm 12,99% (trong đó ban thường vụ cấp ủy: Đầu nhiệm kỳ có 08/130 đồng chí; hiện nay có 11/131 đồng chí, chiếm tỷ lệ 8,39%). Cấp xã, hiện nay có 271/1.459 đồng chí, chiếm 18,57% (trong đó ban thường vụ có 43/486 đồng chí, chiếm tỷ lệ 8,84%,).

- Cán bộ nữ giữ chức vụ lãnh đạo chủ chốt: Cấp huyện: Đầu nhiệm kỳ 0 đồng chí; hiện nay có 02 đồng chí, cấp xã 33 đồng chí. Chưa có cán bộ nữ giữ chức vụ lãnh đạo chủ chốt cấp tỉnh.

- Cán bộ nữ giữ chức vụ chủ chốt tại các cơ quan Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội nói chung: Cấp tỉnh 14/135 đồng chí, chiếm 10,37%; cấp huyện 144/642 đồng chí, chiếm 22,42%.

- Riêng cán bộ nữ ở cơ quan Đảng, đoàn thể: Giữ các chức danh lãnh đạo, quản lý ở các địa phương, đơn vị là 99 đồng chí, chiếm 7,97% so với tổng số cán bộ, công chức, viên chức.

- Về công tác quy hoạch cán bộ, các cấp ủy Đảng: Thực hiện theo quy trình chặt chẽ, dân chủ, công khai mở rộng. Cán bộ đưa vào quy hoạch là những đồng chí có bản lĩnh chính trị vững vàng, có phẩm chất đạo đức, trình độ chính trị, chuyên môn nghiệp vụ và năng lực hoạt động thực tiễn, đảm bảo tiêu chuẩn chính trị theo quy định. Trong quá trình xây dựng quy hoạch, các tiêu chí về tiêu chuẩn, số lượng và cơ cấu được quan tâm, nhất là cơ cấu cán bộ nữ, cán bộ trẻ, người dân tộc thiểu số... Kết quả, nhiệm kỳ 2015 - 2020 và 2020 - 2025, quy hoạch cấp ủy tỉnh đảm bảo tỷ lệ nữ từ 15% trở lên. 

- Về công tác đào tạo, bồi dưỡng: Ban Tổ chức Tỉnh ủy tiếp tục tham mưu Ban Thường vụ Tỉnh ủy triển khai thực hiện Đề án đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng cán bộ nữ, cán bộ trẻ, cán bộ dân tộc thiểu số nhiệm kỳ 2015 - 2020 theo đúng quan điểm, mục tiêu và các giải pháp nêu trong Đề án; chú trọng nâng cao năng lực, trình độ, số lượng cán bộ nữ nhằm đáp ứng được yêu cầu phát triển toàn diện của tỉnh; tạo nguồn cán bộ có chất lượng cao để bổ sung vào cấp ủy, chức danh cán bộ chủ chốt trong hệ thống chính trị từ tỉnh đến cơ sở. Sau khi rà soát, có 729 đồng chí thuộc đối tượng Đề án, trong đó cán bộ nữ 608 đồng chí, chiếm 83,4%.

Thực hiện theo kế hoạch, Ban Thường vụ Tỉnh ủy phối hợp, tổ chức mở 01 lớp cán bộ nguồn cho 93 đồng chí quy hoạch Ủy viên Ban Chấp hành đảng bộ tỉnh, trong đó có 28 nữ; các cấp ủy, địa phương, đơn vị quan tâm đưa cán bộ nữ thuộc đề án tham gia các lớp đào tạo, bồi dưỡng chính trị, chuyên môn nghiệp vụ để đảm bảo theo tiêu chuẩn. Đồng thời, quan tâm đưa cán bộ nữ tham gia các khóa đào tạo sau đại học trong và ngoài nước…  Kết quả, có 203 lượt cán bộ, công chức, viên chức nữ tham gia đào tạo, bồi dưỡng.

- Ngoài ra, Ban Tổ chức Tỉnh ủy tham mưu Tỉnh ủy thực hiện quy trình bầu bổ sung Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh nhiệm kỳ 2015 - 2020, gồm 06 đồng chí, trong đó có 01 nữ; tham mưu rà soát, bổ sung nhân sự cấp ủy huyện nhiệm kỳ 2015 - 2020, gồm 08 đồng chí, trong đó có 03 nữ.

2. Thuận lợi, khó khăn, vướng mắc

2.1. Thuận lợi

Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm lãnh đạo công tác phụ nữ, chăm lo, phát triển đội ngũ cán bộ nữ thông qua việc ban hành các chỉ thị, nghị quyết, chính sách có liên quan tới công tác phụ nữ và công tác cán bộ nữ.

Để có được đội ngũ cán bộ nữ đông về số lượng và mạnh về chất lượng, nhiều chính sách đào tạo, bồi dưỡng cán bộ nữ đã được ban hành. Trong đó quy định tỉ lệ 30% trở lên cán bộ nữ tham gia các khóa đào tạo lý luận chính trị, quản lý hành chính nhà nước.

Cùng với chính sách về đào tạo, bồi dưỡng, quy định về tỉ lệ nữ tham gia các vị trí lãnh đạo, quản lý và các cơ quan dân cử thể hiện sự quyết tâm của Đảng và Nhà nước trong việc thực hiện các mục tiêu về bình đẳng giới và vì sự phát triển của phụ nữ. Nghị quyết số 11-NQ/TW của Bộ Chính trị xác định: "Phấn đấu đến năm 2020, cán bộ nữ tham gia cấp ủy đảng các cấp đạt từ 25% trở lên; nữ đại biểu Quốc hội và hội đồng nhân dân các cấp từ 35% đến 40%. Đối với các cơ quan, đơn vị có tỷ lệ nữ từ 30% trở lên, nhất thiết phải có cán bộ lãnh đạo chủ chốt là nữ”.

Những chính sách, quy định trên đã tạo điều kiện và cơ hội để đội ngũ cán bộ nữ nâng cao trình độ, năng lực về mọi mặt, đáp ứng tiêu chuẩn của từng vị trí công tác, nhạy bén, năng động, sáng tạo, từng bước vươn lên, phát huy trí tuệ và sức lao động của bản thân; đồng thời là công cụ để tăng cường sự tham gia của cán bộ nữ vào các vị trí lãnh đạo, quản lý, tham gia các cơ quan dân cử. Từ đó vai trò, vị thế của cán bộ nữ được nâng lên và có những đóng góp quan trọng vào sự phát triển chung của ngành, cơ quan, đơn vị.

Nhìn chung, trong thời gian qua lực lượng cán bộ nữ tỉnh Cà Mau giữ các chức vụ lãnh đạo, quản lý còn khá khiêm tốn, nhưng các đồng chí đều là những đảng viên có uy tín, có bản lĩnh chính trị vững vàng; có trình độ, kiến thức cả về chính trị, chuyên môn nghiệp vụ và công tác Đảng; luôn nêu cao tinh thần gương mẫu, trách nhiệm trong việc lãnh đạo thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, góp phần củng cố niềm tin của quần chúng Nhân dân với Đảng. Đội ngũ cán bộ nữ luôn thể hiện tinh thần phấn đấu vươn lên, vượt qua khó khăn, thử thách, chịu khó nghiên cứu, trau dồi để nâng cao trình độ chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ và đạo đức, lối sống; có tinh thần trách nhiệm cao và tâm huyết với công việc; luôn hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao và đảm đang công việc gia đình.

2.2. Khó khăn, vướng mắc

Bên cạnh kết quả đạt được, công tác cán bộ nữ của tỉnh còn gặp khó khăn. Trước hết, về thực hiện các khâu của công tác cán bộ:

- Đối với công tác quy hoạch, nhận thức của một số cấp ủy, lãnh đạo cơ quan, đơn vị chưa đầy đủ về ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác quy hoạch cán bộ; còn lúng túng trong phương pháp, cách làm tạo điều kiện để cán bộ nữ được đưa vào quy hoạch. Công tác quy hoạch, đào tạo cán bộ nữ chưa kịp thời, chưa tạo được nguồn cán bộ nữ phục vụ lâu dài trong cả hệ thống chính trị.

- Công tác luân chuyển cán bộ nữ, số lượng còn ít; một số cấp ủy chưa quan tâm công tác luân chuyển, điều động cán bộ nữ.

- Việc bổ nhiệm, giới thiệu cán bộ ứng cử giữ chức danh lãnh đạo, quản lý ở một số cơ quan, đơn vị trong tỉnh chưa đảm bảo tỷ lệ, cơ cấu cán bộ trẻ, cán bộ nữ theo quy định.

- Chế độ, chính sách hỗ trợ cho đào tạo, luân chuyển đối với cán bộ nữ còn thấp; chế độ đối với cán bộ, công chức cấp xã còn bất cập, chưa khuyến khích các đối tượng này học tập để nâng cao trình độ. Một bộ phận cán bộ nữ tuy được đào tạo, bồi dưỡng đủ chuẩn nhưng năng lực thực tiễn còn hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ.

- Nhiều cơ quan, đơn vị có tỷ lệ lao động nữ trên 30%, nhưng chưa có cán bộ nữ tham gia lãnh đạo, quản lý. 

- Một số cấp ủy đảng chưa thật sự quan tâm đúng mức đến công tác cán bộ nữ, nên việc phát hiện, tạo nguồn cán bộ nữ còn hạn chế, tỷ lệ cán bộ nữ tham gia hoạt động chính trị, cán bộ lãnh đạo, quản lý và tham gia cấp ủy các cấp còn ít so với yêu cầu cơ cấu theo quy định.

- Một số ít cán bộ nữ thiếu tự tin, ngại va chạm, thiếu ý thức phấn đấu vươn lên trong công tác nên gặp khó khăn trong phân công nhiệm vụ.

Từ những thuận lợi, khó khăn, vướng mắc nêu trên, để thực hiện tốt công tác cán bộ nữ thời gian tới trong lĩnh vực chính trị, cần tập trung thực hiện những giải pháp sau:

3. Những giải pháp thực hiện công tác cán bộ nữ trong lĩnh vực chính trị

Thứ nhất, các cấp ủy Đảng cần tiếp tục quán triệt sâu rộng Nghị quyết số 11-NQ/TW của Bộ Chính trị “Về công tác phụ nữ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước” và chương trình hành động của Tỉnh ủy thực hiện Nghị quyết nêu trên. Quan tâm triển khai, thực hiện Đề án của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về “Đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng cán bộ nữ, cán bộ trẻ, cán bộ dân tộc thiểu số nhiệm kỳ 2015 – 2020 và những nhiệm kỳ tiếp theo”.

Thứ hai, cần tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra của các cấp ủy đảng, chính quyền các cấp; quy định trách nhiệm cụ thể đối với những người đứng đầu các cơ quan, đơn vị từ tỉnh đến cơ sở trong triển khai thực hiện công tác cán bộ nữ; có chính sách khen thưởng, phê bình rõ ràng, từ đó các cấp, các ngành có những hành động mạnh mẽ, quyết liệt để tạo nguồn, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng lực lượng cán bộ nữ đảm bảo số lượng, chất lượng, coi đây là một nhiệm vụ chiến lược trong công tác cán bộ của Đảng.

Thứ ba, nâng cao nhận thức của các cấp, các ngành, nhất là người đứng đầu cơ quan, đơn vị, địa phương về ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác phụ nữ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế; qua đó đề ra các giải pháp thiết thực, cụ thể, phù hợp với thực tiễn của địa phương, đơn vị nhằm khắc phục những tồn tại, hạn chế, kịp thời đề xuất tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc để nâng cao hiệu quả thực hiện công tác cán bộ nữ của tỉnh.

Thứ tư, thực hiện đồng bộ, hiệu quả các khâu trong công tác cán bộ nữ, bao gồm:

- Về đánh giá cán bộ: Cần chú ý đánh giá về triển vọng phát triển, khả năng đảm đương nhiệm vụ của cán bộ nữ. Tránh bố trí chỉ vì để bảo đảm cơ cấu mà không quan tâm đến chuyên môn, sở trường … làm ảnh hưởng đến chất lượng, khả năng phát triển của cán bộ nữ.

- Về quy hoạch: Cấp ủy không phê duyệt quy hoạch đối với các địa phương, đơn vị chưa bảo đảm tỷ lệ nữ và những nơi đưa cán bộ nữ vào quy hoạch hình thức, không có tính khả thi. Việc đánh giá, rà soát quy hoạch hằng năm cần phải chú ý tỷ lệ cán bộ nữ, kịp thời bổ sung cán bộ nữ đủ tiêu chuẩn vào quy hoạch.

- Về công tác đào tạo, bồi dưỡng: Cần đẩy nhanh chương trình, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng cán bộ nữ. Kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng phải gắn với quy hoạch và bố trí, sử dụng cán bộ nữ sau này.

- Luân chuyển cán bộ: Tạo điều kiện cho cán bộ nữ có trong quy hoạch, được rèn luyện trong thực tiễn, cọ sát cơ sở, bộc lộ tài năng, khắc phục tình trạng khép kín, tạo sự đồng đều về chất lượng cán bộ từng cấp.

Phải căn cứ vào năng lực, sở trường của từng cán bộ nữ, nhiệm vụ chính trị của từng địa phương, đơn vị, dự kiến bố trí cán bộ sau luân chuyển để chọn địa bàn rèn luyện trong thực tiễn cho phù hợp.

- Cuối cùng, cần đặc biệt quan tâm đề bạt, bổ nhiệm, giới thiệu cán bộ nữ ứng cử giữ các chức vụ lãnh đạo, quản lý trong hệ thống chính trị khi đảm bảo các điều kiện nêu trên.

__________